Τρεις αριθμοί, ένας προϋπολογισμός

Στις 24 Σεπτεμβρίου 2026 κατατέθηκε στη Βουλή ο προϋπολογισμός του 2027. Μέσα σε λίγες μέρες είχε παρουσιαστεί με τρία διαφορετικά σύνολα. Ένας αναγνώστης εύλογα θα σκεφτόταν ότι κάποιος έκανε λάθος.

Κανείς δεν έκανε λάθος. Κάθε αριθμός απαντά σε διαφορετική ερώτηση.

Τι λένε οι αριθμοί

€14,41 δισεκατομμύρια είναι το σύνολο στο ίδιο το νομοσχέδιο. Είναι κάθε ευρώ που η κεντρική κυβέρνηση αναμένει να πληρώσει μέσα στη χρονιά, και σε αυτά περιλαμβάνονται €2,52 δισεκατομμύρια για αποπληρωμές και χορηγήσεις δανείων. Η αποπληρωμή ενός δανείου είναι πληρωμή, άρα το νομοσχέδιο τη μετρά. Δεν αγοράζει όμως τίποτα: το κράτος δανείστηκε αυτά τα χρήματα και τα ξόδεψε πριν από χρόνια.

€11,17 δισεκατομμύρια είναι ό,τι μένει όταν αφαιρεθούν οι αποπληρωμές δανείων και τα €0,71 δισεκατομμύρια των τόκων. Αυτόν τον αριθμό χρησιμοποιούν οι υπουργοί και οι περισσότεροι τίτλοι ειδήσεων, γιατί είναι όσα θα ξοδέψει το κράτος για μισθούς, συντάξεις, υπηρεσίες και επενδύσεις.

€15,60 δισεκατομμύρια είναι η πρόβλεψη της κυβέρνησης για τη «γενική κυβέρνηση» το 2027. Αυτό είναι το μέτρο που χρησιμοποιούν οι ευρωπαϊκοί κανόνες. Αφήνει έξω τις αποπληρωμές δανείων, κρατά τους τόκους και προσθέτει όσα δεν καλύπτει το νομοσχέδιο του προϋπολογισμού: τα ταμεία Κοινωνικών Ασφαλίσεων και ΓεΣΥ, την τοπική αυτοδιοίκηση και τους δημόσιους οργανισμούς που έχουν δικούς τους προϋπολογισμούς.

Τι σημαίνει για εσάς

Όταν δύο δημοσιεύματα δίνουν διαφορετικά σύνολα, ελέγξτε ποιο από τα τρία χρησιμοποιεί το καθένα, πριν συμπεράνετε ότι κάτι ανέβηκε ή έπεσε. Μια σύγκριση είναι δίκαιη μόνο ανάμεσα σε δύο αριθμούς του ίδιου είδους.

Η ίδια προσοχή χρειάζεται με το πλεόνασμα και το χρέος. Ένα πλεόνασμα που δίνεται ως ποσοστό της οικονομίας είναι σχεδόν πάντα το ευρωπαϊκό μέτρο. Ένας αριθμός από ταμειακή έκθεση του Γενικού Λογιστηρίου δεν είναι, και οι δύο μπορεί να διαφέρουν πάνω από ένα δισεκατομμύριο ευρώ την ίδια χρονιά.

Οι διαφωνίες

Ποιος είναι ο πραγματικός προϋπολογισμός; Το νομοσχέδιο είναι το νομικό κείμενο, και η Βουλή ψηφίζει το δικό του σύνολο. Το σύνολο αυτό όμως ανεβαίνει και πέφτει ανάλογα με το πότε λήγουν παλιά δάνεια, κάτι που δεν λέει τίποτα για το τι κάνει το κράτος τη συγκεκριμένη χρονιά. Το ευρωπαϊκό μέτρο είναι το μόνο που καλύπτει ολόκληρο το κράτος και το μόνο που μπορεί να συγκριθεί με άλλες χώρες. Η αδυναμία του είναι ότι έρχεται αργότερα και αναθεωρείται.

Σε αυτή την ιστοσελίδα κάθε αριθμός ακολουθεί το ευρωπαϊκό μέτρο, εκτός αν η σελίδα λέει κάτι άλλο. Είναι μια επιλογή, και αυτός είναι ο λόγος της.

Πώς το ξέρουμε

Και οι τρεις αριθμοί προέρχονται από ένα έγγραφο: το επεξηγηματικό υπόμνημα που συνοδεύει το νομοσχέδιο για τον Κρατικό Προϋπολογισμό του 2027. Το σύνολο του νομοσχεδίου είναι 14.406,6 εκατομμύρια ευρώ, από τα οποία 2.523,8 είναι αποπληρωμές και χορηγήσεις δανείων και 711,4 είναι τόκοι και επιβαρύνσεις. Απομένουν 11.171,4. Η πρόβλεψη για τη γενική κυβέρνηση, 15.604,8, βρίσκεται στον μεσοπρόθεσμο πίνακα του ίδιου υπομνήματος.

Τα δημοσιεύματα δίνουν τον δεύτερο αριθμό ως 11,1 ή 11,16 δισεκατομμύρια. Το 11,16 είναι το ίδιο σύνολο χωρίς 10,8 εκατομμύρια για αγορές μετοχών, που η συγκεφαλαίωση των δαπανών των υπουργείων αφήνει έξω· αυτό χρησιμοποιεί και η σελίδα μας για τον προϋπολογισμό του 2027. Ορισμένα δημοσιεύματα δίνουν τον τρίτο αριθμό ως 15,8 δισεκατομμύρια· το υπόμνημα δίνει 15,6, και δεν έχουμε εντοπίσει από πού προκύπτει αυτή η διαφορά.